Ana sayfa / Yazılar

Kısırlık, tüp bebek süreci ve gebelik kaybı: Psikolojik destek

Çocuk sahibi olmaya çalışırken yaşanan zorluklar çoğu zaman sessizce ve yalnız taşınır. Tedavi süreçlerindeki umut ve hayal kırıklığı döngüsü ya da bir gebelik kaybı, derin bir yorgunluk ve yas bırakabilir. Terapi bu yükü paylaşabileceğiniz, yargısız bir alan sunar.

Kısırlık ve gebelik kaybı ruhsal olarak neden zorlar?

Kısırlık (infertilite), düzenli ilişkiye rağmen belirli bir süre gebelik oluşmaması durumudur ve tıbbi bir sorundur, kimsenin kusuru değildir. Tüp bebek (IVF) ve aşılama gibi tedaviler umut verir; ancak iğneler, hormonlar, bekleme süreleri ve sonuç günleri, her döngüde yeniden yaşanan yoğun bir duygusal yük getirir. Düşük, kimyasal gebelik, dış gebelik ya da ölü doğum gibi gebelik kayıpları ise çevre tarafından çoğu zaman yeterince görülmeyen, ama gerçek ve derin bir yas yaratır.

Sık yaşanan duygular

• Her tedavi döngüsünde umut ve hayal kırıklığı arasında gidip gelme
• Sonuç beklerken yoğun kaygı, uykusuzluk ve odaklanamama
• Suçluluk, utanç ya da "bedenim beni yarı yolda bıraktı" duygusu
• Hamile arkadaşlarla ya da bebeklerle karşılaşınca kıskançlık ve ardından gelen suçluluk
• "Ne zaman çocuk yapacaksınız?" sorularından kaçınmak, sosyal ortamlardan uzaklaşma
• Kayıptan sonra derin üzüntü, öfke, boşluk ve bir sonraki gebelikte yoğun korku
• Partnerle yası farklı yaşamaktan kaynaklanan uzaklaşma ya da çatışma

Bu süreç ilişkiyi ve ruh hâlini nasıl etkiler?

Tedavi süreci hayatı takvimlere, randevulara ve sonuçlara bağlı hâle getirebilir. Kontrol edilemeyen bir hedefe yıllarca odaklanmak tükenmişliğe yol açabilir. Çiftler bu süreci farklı biçimlerde yaşayabilir: Biri konuşmak isterken diğeri susabilir, biri umudunu korurken diğeri yorulmuş olabilir. Bu farklılıklar sevginin azaldığı anlamına gelmez, ama konuşulmadığında yalnızlık hissini artırır. Gebelik kaybında ise çevrenin "yine olur" gibi iyi niyetli ama incitici yorumları, yasın bastırılmasına neden olabilir.

Ne zaman destek almalı?

Kaygı ya da üzüntü günlük hayatınızı, işinizi ya da ilişkinizi belirgin biçimde etkiliyorsa, tedaviye devam edip etmeme konusunda karar vermekte zorlanıyorsanız, bir kayıptan sonra haftalar geçmesine rağmen yoğun acı sürüyorsa ya da partnerinizle aranızda mesafe oluştuysa destek almak iyi gelebilir. Uykusuzluk, isteksizlik ve umutsuzluk belirgin hâle geldiyse bir psikiyatri değerlendirmesi de gerekebilir; ilaç kullanımına dair kararları tedavinizi yürüten hekiminizle birlikte vermeniz önemlidir. Kendinize zarar verme düşünceleri yaşıyorsanız lütfen 112'yi arayın veya en yakın acil servise başvurun.

Terapide neler yapıyoruz?

Terapide duygularınızın her birine yer açıyor, süreci sizin hızınızda ele alıyoruz. Birlikte şunlar üzerinde çalışıyoruz:

• Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Sonuç bekleme dönemlerindeki kaygıyla, kendini suçlayan düşüncelerle ve tedavi sürecinin getirdiği stresle baş etme becerileri geliştiriyoruz.
• Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT): Kontrol edemediğiniz sonuçlarla mücadele ederken hayatın geri kalanını askıya almadan, değerlerinize bağlı kalmanızı destekliyoruz.
• Yas çalışması: Gebelik kaybını gerçek bir kayıp olarak tanıyor, yasınıza anlam ve alan açıyoruz.
• EMDR: Kayıp ya da tedavi süreciyle ilgili sarsıcı anılar zihninizde sürekli canlanıyorsa, bu anıların yükünü azaltmak için uygun durumlarda kullanılabilir.

Bu sürecin çift ilişkinize etkilerini, partnerinizle iletişimi ve birlikte karar vermeyi de terapide ele alıyoruz. Tedaviye devam etmek, ara vermek ya da farklı bir yol seçmek gibi kararlarda size yön dayatmıyor, kendi cevabınızı bulmanıza eşlik ediyorum.

Online terapi

Seanslarımız Google Meet üzerinden online ve 45 dakika sürüyor. Yoğun tedavi takvimleri arasında evden görüşebilmek süreci kolaylaştırabilir. Dilerseniz ücretsiz 10 dakikalık ön görüşmeyle başlayabiliriz.

Yazan: Sibel Tanrıverdi, Uzman Klinik Psikolog

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; tanı ya da tedavi yerine geçmez. Kendinize veya başkasına zarar verme düşünceniz varsa 112'yi arayın ya da en yakın acil servise başvurun.